Kayısının Sistematiği

Kayısının Sistematiği

Kayısının Sistematiği
Takım: Rosales
Familya: Rosaceae (Gülgiller)
Alt Familya: Prunoidae
Cins: Prunus
Alt Cins: Prunophora
Tür: Prunus armeniaca L.
Bazı sistematikçiler Prunus cinsinin birbirine benzemeyen çok sayıda tür
içermesi nedeniyle kayısıyı Armeniaca cinsine dahil ederek Armeniaca vulgaris
Lam. olarak isimlendirmektedir (Bailey ve Hough 1979).
Kayısı türleri 2n=16 kromozoma sahiptir. Kayısıda P. armeniaca, P.
sibirica, P. mandshurica ve P. mume ile tür içi melezlemede herhangi bir problem
bulunmamaktadır. Fakat sadece bir kayısı erik melezi olan Prunus X dasycarpa
türünde hem P. cerasifera ve hem de P. armeniaca ile yapılan geriye
melezlemeler başarısız olmaktadır. Ayrıca türler arası melezlemelerde badem ve
şeftaliye göre kayısı ile erik arasında yapılan çaprazlamalar daha kolay ve başarılı
sonuçlar vermektedir (Mehlenbacher ve ark. 1991, Hormoza ve ark. 2007).
Ünlü Rus sistematikçileri Vavilov ve Kostina kayısının doğal olarak yetiştiği
birçok coğrafik bölgeyi dolaşarak selekte ettikleri kayısı materyalini Yalta Nikita
Botanik Bahçesinde ve Taşkent Orta Asya Deneme İstasyonunda toplamışlardır.
Yaklaşık 700 genotip üzerinde yapılan araştırma sonunda kültürü yapılan
kayısıların büyük çoğunluğunun P. armeniaca L. türüne ait olduğu belirlenmiştir.
Kayısının tohumla çoğaltılması ve yüzlerce yıl değişik ekolojik şartlarda
yetiştirilmesi sonucu, sayıları bitki sistematikçilerine göre değişmekle birlikte 6–8
ekocoğrafik grup ve 13 bölgesel alt grup oluşmuştur. Kayısının ekolojik
adaptasyon durumu dikkate alınarak sınıflandırılması, kayısı ıslahçıları için
faydalı olacaktır (Layne ve ark. 1996, Ledbetter 2008).